Tối 16/2, tại Khu di tích lịch sử Đồng Nọc Nạng, UBND huyện Giá Rai và Sở Văn hóa – Thể thao và Du lịch tỉnh Bạc Liêu tổ chức kỷ niệm 84 năm (16/2/1928- 16/2/2012) ngày xảy ra sự kiện “ Đồng Nọc Nạng”, để tưởng nhớ những người nông dân chân lấm tay bùn làm nên sự kiện đấu tranh chống áp bức dưới chế độ thực dân phong kiến gây chấn động cả nước lúc bấy giờ.

Lễ kỷ niệm sự kiện "Đồng Nọc Nạng" với phần lễ trang trọng nghi thức tế bái và dâng hương phần mộ những người làm nên sự kiện, đồng thời sân khấu hóa lại sự kiện lịch sử Đồng Nọc Nạng qua các vai diễn sống động, khơi gợi lại truyền thống của người nông không khuất phục trước ách thống trị. Sáng cùng ngày còn diễn ra phần hội gồm thi thả diều, thi kéo co, thi gánh nước về làng, tổ chức giải bóng chuyền. Lễ kỷ niệm năm nay thu hút đông đảo người dân trong và ngoài tỉnh tham dự.

Cách đây 84 năm, do không chịu nổi sự áp bức bóc lột của chế độ thực dân Pháp, đại diện là bọn điền chủ, cò Pháp và hương chức hội tề làng xã, nông dân làng Phong Thạnh, Tổng Giá Rai, Tỉnh lỵ Bạc Liêu đã đứng lên chống lại ách áp bức để bảo vệ thành quả lao động và ruộng đất của mình. Cao trào của phong trào là vào sáng 16/2/1928, khi 2 tên cò Pháp là Tournier và Bauzou cùng với Phó quản vệ Danh Long và bọn hương chức làng Phong Thạnh kéo đến gia đình ông Mười Chức để cướp lúa.

Cuộc giằng co dẫn đến xô sát xảy ra giữa một bên là nông dân quyết giữ hạt lúa do mình làm ra, một bên là bọn hội tề. Tức nước vỡ bờ, gia đình Mười Chức lấy dụng cụ sản xuất làm vũ khí xông ra đối đầu với bọn cò Pháp và bọn hương chức làng với súng ống trong tay, dẫn tới vợ chồng Mười Chức và đứa con còn trong bụng mẹ, 2 anh của Mười Chức là Năm Nhẫn và Sáu Nhịn hy sinh. Còn tên Tournier bị đâm chết tại trận và nhiều tên khác bị thương. Khi người dân Đồng Nọc Nạng hay tin chạy đến thì bọn cò Pháp và tay sai đã tháo chạy về Bạc Liêu.

Năm 1991, di tích lịch sử Đồng Nọc Nạng được công nhận là di tích lịch sử cấp quốc gia và được nâng cấp khang trang. Lễ hội "Đồng Nọc Nạng" tổ chức hàng năm tưởng nhớ những người nông dân đã dũng cảm hy sinh, còn ôn lại truyền thống đấu tranh hào hùng của nông dân Giá Rai nói riêng, Bạc Liêu nói chung, góp phần giáo dục truyền thống và lòng yêu quê hương, đất nước của cha ông cho thế hệ trẻ hôm nay./.

Huỳnh Sử