Hai nhà khoa học Nguyễn Thị Tằm (Viện Tài nguyên Môi trường và Công nghệ sinh học – Đại học Huế) và Robert Catherman – Giám đốc Chương trình phát triển nước an toàn - Tổ chức phi chính phủ MEDRIX (Tổ chức giáo dục y tế, phát triển nhân lực và giao lưu quốc tế - Mỹ) đã phát triển thành công hệ thống xử lý nước đơn giản và rẻ tiền dùng công nghệ tia cực tím để khử vi khuẩn trong nước uống. Mô hình đã được kiểm tra, ứng dụng thử nghiệm và khẳng định độ an toàn tại hai huyện Nam Đông và Phú Lộc, tỉnh Thừa Thiên – Huế.

Mô hình dựa trên những phác thảo ban đầu của rất nhiều nhà khoa học, đặc biệt là phát minh của Robert Rau, Quỹ hỗ trợ nông dân Winfried nhằm đảm bảo chất lượng nước uống và tiết kiệm năng lượng bền vững cho người dân. Mô hình được xây dựng dựa trên cơ chế hoạt động khử khuẩn của tia cực tím với các thành phần: bình lọc sơ bộ cặn, bụi bẩn, van điều chỉnh tốc độ dòng, đèn cực tím phát ra bức xạ có bước sóng 254 nm gọi là UV-C có đặc tính khử khuẩn; bức xạ UV-C tác động đặc biệt đến các thành phần ô nhiễm vi sinh; năng lượng tia cực tím phát ra có khả năng thay cấu trúc trong ADN của virut, vi khuẩn, nấm hay kí sinh làm chúng không thể tái sinh và ở trạng thái bất hoạt.

Xử lý nước uống bằng tia cực tím không làm thay đổi tính chất hóa học của nước vì không cho thêm một chất nào vào nước ngoài năng lượng UV-C truyền qua nước trong quá trình xử lý. Các nhà khoa học đánh giá cao khả năng ứng dụng của mô hình này tại các vùng nông thôn nghèo, đặc biệt khi được sử dụng tại các trường tiểu học - nơi cần cung cấp lượng nước lớn hàng ngày cho học sinh./.

TTXVN